Focusgroep datamodel (7 oktober 2025)
Inleiding
Hieronder vindt u de agendapunten voor de focusgroep datamodel n.a.v. het Wegenregister voortraject. De presentaties (incl. feedback) van de workshops die eerder dit jaar plaatsvonden, vindt u hier: https://vlaamseoverheid.atlassian.net/wiki/spaces/AGB/pages/7422705731/Voortraject+Wegenregister+Multimodaliteit#Workshops.
Morfologie en attributering van fietspaden
Dit agenda-item werd begesproken met DMOW voorafgaand aan de focusgroep.
Op workshop 3 werden 4 morfologieën voorgesteld voor fietspaden:
Vrijliggend fietspad
Aanliggend verhoogd fietspad
Aanliggend niet-verhoogd fietspad
Fietsoversteekplaats
Van fietsoversteekplaatsen werd aangegeven dat er geen sterke nood is om deze als aparte morfologie op te nemen. Daarnaast werd de feedback gegeven
dat deze typering van fietspaden afgeleid kan worden uit attributen zoals de wegbreedte, tussenstrookbreedte en verhoging van het fietspad, en
dat het beter is om laatstgenoemde attribuutinformatie te capteren dan hun afgeleide morfologieën.
Op deze manier wordt de ruwe data ingewonnen waaruit dan bvb. afgeleid kan worden of het al dan niet om een vrijliggend fietspad gaat. Daarvoor moet de tussenstrook, aangegeven in het geel in onderstaand voorbeeld, breed genoeg zijn:
Het voordeel van deze aanpak is dat de data in het register correct blijft bij eventuele wijzigingen van definities uit het Vademecum Fietsvoorzieningen, zoals de definitie van een vrijliggend fietspad.
Gegeven dit alles stellen we voor om
met één morfologie “fietspad” te werken, en
verder te bekijken hoe we in de toekomst de bijkomende attributen wegbreedte, tussenstrookbreedte en verhoging centraal kunnen inwinnen, ontsluiten en bijhouden.
Feedback:
Deelnemers aan de focusgroep gaan akkoord met het voorstel.
Als wegbreedte, tussenstrookbreedte en verhoging op termijn ingewonnen en ontsloten worden, zullen deze dynamisch gesegmenteerd zijn.
Partijen die reeds over deze data beschikken:
AWV: fietspadgegevens uit 2024 worden momenteel geprojecteerd op de centrale as van de rijbaan, bij gebrek aan geometrieën voor fietspaden.
Provincie Limburg heeft deze data beschikbaar voor het bovenlokaal functioneel fietsnetwerk (BFF) – gegevens gecapteerd via meetfiets dateren van 2020 tot 2025.
Idem voor provincie Antwerpen, maar data is niet meer up-to-date.
Stad Hasselt heeft gefragmenteerde data, geïnventariseerd als vlakken (niet volledig, mede door fusie met Kortesem).
Breedte van voetpaden zal niet gecapteerd worden.
Fietsstraten zitten ook niet in scope, maar deze info kan op termijn wel uit de verkeersbordendatabank gehaald worden, en eventueel als aanvullende dataset ontsloten worden.
Morfologie
Dit agenda-item werd begesproken met AWV voorafgaand aan de focusgroep.
Ventweg
Voorstel: verwijderen
Parallelweg
Voorstel: behouden
“Op- of afrit behorende tot een gelijkgrondse verbinding” & “Op- of afrit behorende tot een niet-gelijkgrondse verbinding”
Voorstel: samenvoegen tot “op- of afrit”
Andere naam nodig voor “in- of uitrit”
Voorstel: “in- of uitrit” behouden
Feedback:
Deelnemers gaan akkoord met de voorstellen hierboven.
Geen verdere opmerkingen over het attribuut “morfologie”.
Toegangsbeperking
Feedback en resterende vragen na workshop 3:
De domeinwaarden “onmogelijke toegang”, “verboden toegang”, “seizoensgebonden toegang” en “tolweg” mogen verwijderd worden. Dus blijven enkel de beperkingen “openbare weg” en “privaatweg” over.
Toegangsbeperking |
|---|
Openbare weg |
Onmogelijke toegang |
Verboden toegang |
Privaatweg |
Seizoensgebonden toegang |
Tolweg |
Hebben we dit attribuut nog nodig
Als we dit attribuut achterwege laten, verliezen we de informatie of het al dan niet om een openbare weg of private weg gaat:
Of een weg al dan niet openbaar is, valt niet zomaar af te leiden uit het verkeerstype
Van zodra er een verkeerstype auto/fietser/voetganger toegelaten is op de weg in minstens één richting, gaat het om een openbare weg
Maar als géén van deze verkeerstypes toegelaten is, dan gaat het niet per se om een private weg. Denk bijvoorbeeld aan een trambedding of busbaan.
Of een weg al dan niet openbaar is, valt evenmin af te leiden uit de wegbeheerder (zie ook https://vlaamseoverheid.atlassian.net/wiki/spaces/AGB/pages/7507705881)
Een weg kan beheerd worden door een particuliere persoon of instantie, maar toch openbaar zijn (bvb. publieke erfdienstbaarheid)
Een weg kan beheerd worden door een stad, gemeente of overheid, maar toch privaat zijn (bvb. een exploitatieweg in een bos)
Is het nuttig om te weten of een weg openbaar dan wel privaat is? Wat zijn de use cases hiervoor die nog niet afgedekt worden door de wegbeheerder en/of het verkeerstype
VIP: publieke erfdienstbaarheden ontsluiten in vastgoeddossiers
Momenteel worden private wegen niet ontsloten op Geopunt
Kunnen we in de praktijk makkelijk achterhalen of een weg openbaar/privaat is
Dekt de naam nog de lading
Voorstel: als we het attribuut behouden, dan kan het een vinkje/boolean “Privaatweg” of “Private weg” worden (ja/nee).
“Privaatweg” of “Private weg”
Feedback:
Deelnemers gaan akkoord met het voorstel om het attribuut te behouden.
Stel dat het verkeerstype “dienst” in de toekomst toegevoegd wordt. Zou dit kunnen helpen om af te leiden of een weg al dan niet openbaar is?
Kan helpen in bepaalde gevallen, maar aan het verkeerstype “dienst” alleen zal je niet kunnen afleiden of een weg al dan niet openbaar is.
Wegverharding
Op workshop 3 hebben we dit attribuut door tijdsgebrek onvoldoende behandeld. Voorziene slides rond wegverharding:
Tweewaardige of driewaardige codelijst
Hoe definiëren we de domeinwaarden
Dynamische segmentatie behouden voor dit attribuut
Feedback:
Voorkeur gaat uit naar een driewaardige codelijst (onverhard / halfverhard / verhard).
Een “befietsbare” ondergrond moet minstens halfverhard zijn.
De lijst kan desgewenst nog verder uitgediept worden door gebruikers, zoals in onderstaande codelijst gebruikt voor recreatieve netwerken:
Deelnemers gaan akkoord met het voorstel om wegverharding dynamisch te segmenteren, onder de voorwaarden beschreven op de slide hierboven.
Karrenspoor: verhard of niet?
Verhard van zodra de parallelle “sporen” van de kar verhard zijn, bijvoorbeeld in beton, zoals op de foto hierboven.
Grensknopen
Dit agenda-item werd reeds besproken met AWV voorafgaand aan de focusgroep.
In geval van een echte knoop of eindknoop op de grens, kan er vanuit aangrenzende regio’s makkelijk aangesloten worden op de bestaande knoop, zoals op knopen A en B hieronder (waar de groene wegen in aangrenzende landen of gewesten liggen):
Soms hoeft er echter niet verknoopt te worden in Vlaanderen, hoewel er op het Vlaamse segment wegsegmenten aansluiten uit aangrenzende regio’s, zoals in de afbeelding links hieronder. AWV is er voorstander van om in dit geval een knoop op te nemen, zoals knoop C in de afbeelding rechts hieronder:
Meer algemeen bekijken we hoe we in het Wegenregister kunnen aangeven dat een knoop op de gewestgrens ligt, t.b.v. aansluiting met wegennetwerken van andere gewesten en buurlanden.
Feedback:
Deze toevoeging wordt ook door andere partijen als nuttig ervaren.
Wat als we het blauwe wegsegment in het voorbeeld uit Grimbergen vervangen door
een weg met gescheiden rijbanen?
een weg die aan weerszijden geflankeerd is door fietspaden?
worden er in dergelijke gevallen meerdere knopen geplaatst?
Bij fietspaden lijkt het aangewezen om ook hier een knoop te voorzien om de aansluiting te maken.
Bij gescheiden rijbanen plaatst AWV slechts één knoop.
Digitaal Vlaanderen bekijkt dit verder, samen met AWV, en voegt voorbeelden toe in de opnameregels.
Verdere vragen
Andere naam nodig voor “keerlusknoop”
“Technische knoop”, “Controleknoop”, “Validatieknoop”, …
Feedback:
“Keerlusknoop” dekt de lading niet, aangezien het verwijst naar slechts één van de mogelijke situaties waarin dergelijke knopen geplaatst worden.
In het NGI heet dit een “tussenknoop”, maar die naam zou voor verwarring kunnen zorgen met “schijnknoop”.
De reden waarom we dergelijke knopen plaatsen, is om de netwerkstructuur correct te kunnen valideren. Voorkeur gaat dan ook uit naar “validatieknoop”.